GRAD POD MASKAMA: tipične venecijanske maske

Svi zamišljamo venecijanske maske okićene perjem, zlatom i raskošnim bojama, poput onih koje nas asociraju na živopisnu atmosferu karnevala. Ali dok su ovakvu formu u istoriji maske dobijale samo u specijalnim prilikama, u svakodnevnom životu Venecijanaca bile su jednostavne, neupadljive, obično bele ili crne, ali itekako simbolične.
Ovo su neke od tipičnih venecijanskih maski koje ne prestaju da inspirišu kako učesnike karnevala tako i one koji za njih te maske izrađuju.

Najpoznatija je sigurno BAUTA, bela muška maska (iako su je mogle nositi i žene) koja je pokrivala celo lice. Ispod nosa širila se u vidu kljuna, omogućavajući onom ko je nosi da priča ili jede. Masku je na licu pridržavao tipičan venecijanski trorogi crni šešir, tricorno, za koji je bila pričvršćena, dok je ostatak kostima činio tabarro, crni ogrtač sa spuštenom kragnom.

Za razliku od baute, ovalna, crna ženska maska MORETA, koja je pokrivala celo lice, činila je nemogućim istovremeno pričanje, jer se na licu držala pomoću dugmeta na unutrašnjoj strani koji je žena morala da pridržava zubima.

Najbizarnijeg izgleda je maska MEDIKO DELA PESTE (ili doktor koji leči kugu), koju su lekari nosili za vreme epidemije kuge u Veneciji. Da bi ih zaštitila od bolesti maska je morala da pokrije celo lice i vrat, pa čak i oči, čije otvore su na masci pokrivala dva krupna kristala. Maska je imala groteskno dugačak kljun ispunjen lekovitim biljem koje je imalo ulogu da prečisti vazduh koji je lekar udisao. Pored ove maske (koja se pre treba nazvati zaštitom nego maskom u smislu produkta venecijanske kulture), lekar je obavezno nosio i šešir, ogrtač, kožne rukavice i drveni štap kojim je mogao da odgurne pacijente koji bi mu se previše približili.

Komedija del arte koja je u Italiji bila popularna izneđu 16. i 18. veka pružila je ipak najveći dijapazon likova koji i danas defiluju ulicama Venecije tokom karnevala. Tipski likovi ovog pozorišta nisu samo predstavljali oličenje neke univerzalne kategorije, već i lokalne karakteristike određenih gradova ili regiona Italije, pa iako veliki broj njih inspiriše karnevalske kostime, nekoliko likova tipično je upravo za Veneciju:

ARLEKINO je živahan i veseo, emotivan više nego racionalan sluga u Komediji del arte. Kao jedan od najpopularnijih likova danas je najzastupljeniji kostim venecijanskog karnevala. Njegov karirani kostim je živopisnih boja, dok crna maska daje njegovom licu tup, priprost izraz.

Uz Arlekina se uvek pojavljuje i PANTALONE, bogati, pohlepni i pohotni venecijanski trgovac. Na sebi ima kratke crvene pantalone i crvene čarape, uzak crveni prsluk i dugački crni plašt, dok njegova maska ima dug, kukast nos i naglašene obrve.

Mlada sluškinja i Arlekinova ljubavnica, KOLOMBINA, još jedan je lik čija maska dominira karnevalom. Ona pokriva samo polovinu lica, oči, nos i jagodice, a legenda kaže da je nazvana po glumici koja nije želela da njeno lepo lice bude u potpunosti sakriveno, po čijem zahtevu je ova maska i kreirana.

Bilo da potiču iz svakodnevne prakse građana Venecije ili iz njihove omiljene pozorišne zabave, ove maske su duboko ukorenjene u venecijansku tradiciju i predstavljaju osnov svih onih koje paradiraju današnjim karnevalom. Jedino što ih danas može učiniti jedinstvenim je originalno oslikavanje i ukrašavanje.
Zato ako odlučite da se zaputite na karneval prvo izaberite tip maske koji najbolje odgovara vašem karakteru ili liku u koji biste barem na kratko želeli da se transformišete, a tek zatim i o njenoj dekoraciji. Imajte na umu da jednostavna bela ili crna maska u kombinaciji sa odgovarajućim kostimom nekada može biti najefektnije rešenje, kao i da odlukom da masku koju ćete nositi oslikate sami povećavate šanse da se svojom kreativnišću izdvojite iz mora preterane raskoši koja svake godine preplavljuje ulice Venecije.

Author: Ena

Share This Post On

Submit a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *